| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Poradniki > Dlaczego warto korzystać z sądów polubownych

Dlaczego warto korzystać z sądów polubownych

Sądy konsumenckie są tylko dla przedsiębiorcy z klientem nieprowadzącym działalności gospodarczej. Polubowne załatwianie sporów bywa szybsze i tańsze niż przed sądem powszechnym. Wyroki i ugody z sądów konsumenckich mają moc orzeczeń sądów powszechnych.

Sąd polubowny przy rzeczniku ubezpieczonych
 
Sąd Polubowny przy Rzeczniku Ubezpieczonych działa już dwa lata, ale rozwiązał dopiero 9 sporów. Dzieje się tak głównie dlatego, że towarzystwa nie godzą się na tego rodzaju postępowanie. Efekt jest taki, że i klienci rzadziej zwracają się ze skargą do tej instytucji niż by należało.
Sąd Polubowny przy Rzeczniku Ubezpieczonych działa od marca 2004 r. Do końca pierwszego roku funkcjonowania trafiło do niego 67 spraw. W całym 2005 roku było ich 55. Spadek najprawdopodobniej bierze się stąd, że poszkodowani klienci towarzystw nie wierzą, że do postępowania w ogóle dojdzie. Na polubowne rozwiązanie sporu godzą się z zasady tylko dwa towarzystwa HDI Samopomoc i Link 4 oraz incydentalnie PZU Życie. Łącznie tylko 9 sporów (5 w pierwszym roku i 4 w drugim) zostało rozstrzygniętych przez arbitraż lub w postępowaniu mediacyjnym. Efekt jest taki, że na 122 zgłoszone sprawy aż w 75 przypadkach towarzystwa odmówiły przystąpienia do sporu. Pozostałe rozeszły się po kościach, czyli albo na dzień sporządzania statystyk były w toku, albo umorzono postępowanie np. ze względów formalnych.

Obowiązek tylko zapisany

Towarzystwa muszą zgodzić się na polubowne załatwienie sporu tylko wtedy, kiedy taki zapis znalazł się w umowie ubezpieczenia. Niestety, nie udało nam się znaleźć ani jednych ogólnych warunków ubezpieczenia, w których towarzystwo zadeklarowałoby, że spory będzie rozstrzygał albo sąd powszechny, albo polubowny.
Umieszczenie w warunkach umowy zapisu mówiącego, że spory będzie rozstrzygał wyłącznie Sąd Polubowny mogłoby być uznane za klauzulę abuzywną – przypomina Ewa Kiziewicz z Biura Rzecznika Ubezpieczonych.
Oznacza to, że zapis na Sąd Polubowny musi iść w parze z dopuszczeniem możliwości rozwiązania sporu przed sądem powszechnym. Coraz częściej taki zapis znajduje się w umowach, w podpisanie których zaangażowani są brokerzy. Dotyczą one jednak zwykle polis wystawianych dla większych firm. W przypadku większości klientów towarzystwo każdorazowo musi wyrazić zgodę na postępowanie przed Sądem Polubownym. Efekt jest taki, że w większości spraw nie chcą poddać się takiej procedurze.

Albo arbitraż, albo mediacja

Zgłaszający sprawę mają do wyboru: albo postępowanie arbitrażowe przed sądem, albo postępowanie mediacyjne. W zależności od wagi sprawy i wartości przedmiotu sporu sąd orzeka w składzie jedno- lub trzyosobowym. Jedna osoba wystarczy zwykle przy sporach do 5 tys. zł. Wtedy arbitra wskazuje pozwany. Jeśli jednak sprawa jest bardziej skomplikowana, prezes sądu może z urzędu lub na wniosek jednej ze stron przekazać sprawę do rozpatrywania w składzie trzyosobowym. Standardowo w składzie trzyosobowym sąd spotyka się, gdy rozpatruje spory dotyczące kwot powyżej 5 tys. zł. Wtedy każda ze stron wskazuje swojego arbitra, a ci wybierają superarbitra. W każdym momencie sporu każda ze stron może wystąpić o jego rozwiązanie przez mediatora, który jest wybierany z listy arbitrów. Sąd polubowny tylko zatwierdza takie rozwiązanie.

Z sądu do sądu

To jednak nie zawsze koniec procedury. Choć wyrok sądu polubownego wiąże strony i nie ma od niego odwołania, to jeśli strona przegrana nie ma zamiaru się do niego zastosować, trzeba będzie wystąpić o nadanie mu klauzuli wykonalności przez sąd powszechny. To nieco opóźnia proces rozwiązania sporu, bo, jak wiadomo, terminy rozpatrywania spraw w sądach powszechnych sięgają nawet kilku miesięcy. Wyrok może być uchylony w przypadkach ściśle określonych w kodeksie postępowania cywilnego, np. gdy stronę pozbawiono możliwości obrony jej praw przed sądem polubownym, czy też gdy w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona.
Schemat ten nie jest obowiązujący. Wniosek sfomułowany inaczej nie zostanie odrzucony pod warunkiem, że będzie uwzględniał wszystkie istotne informacje zawarte we wzorze. Ten szymel jest dostępny na stronie Rzecznika Ubezpieczonych www.rzu.gov.pl.
WAŻNE
Prawo do wystąpienia o polubowne załatwienie sporu ma też podmiot, na który zwykle skarżą się klienci, czyli np. towarzystwo ubezpieczeniowe czy fundusz emerytalny.
 

Marcin Jaworski, Ewa Usowicz
 

Gazeta Prawna Nr 104/2006 [Dodatek: Firma i Klient] z dnia 2006-05-30
z dnia 2006-05-30
reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Jacek Andziak

Księgowy / Biuro rachunkowe

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »