| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Działalność gospodarcza > Jak chronić know - how firmy

Jak chronić know - how firmy

Tajemnica przedsiębiorstwa, od niemal 20 lat zdefiniowana w polskim prawodawstwie, jest wciąż skomplikowanym zagadnieniem dla tych, dla których powinna być chlebem powszednim – dla przedsiębiorców. Świadczy o tym orzecznictwo sądowe, wskazują rozmowy z prawnikami, ekspertami, kołami biznesu.

Definicja tajemnicy przedsiębiorstwa została zamieszczona w ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji z 1993 roku. Ustawa wylicza przykładowe czyny nieuczciwej konkurencji, a wśród nich również czyn polegający na naruszeniu tajemnicy przedsiębiorstwa. Zgodnie z przepisem art. 11 ustawy przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.


Tajemnicą przedsiębiorstwa jest zatem jedynie taka informacja, która kumulatywnie spełnia trzy przesłanki. Jest to informacja techniczna, technologiczna, organizacyjna przedsiębiorstwa lub inna: posiadająca wartość gospodarczą, nieujawniona do wiadomości publicznej, co do której przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania jej poufności.


Wykładania wydaje się być klarowna. Gdzie więc rodzą się nieporozumienia i problemy? Jest ich wiele, ale warto skupić się na kilku charakterystycznych.


W opinii prawników ochronie podlegają tylko te informacje, które odznaczają się wartością gospodarczą. Nie wystarczy tu tylko subiektywne przekonanie przedsiębiorcy - wartość powinna być przedmiotem obiektywnej oceny. Współbrzmi to z treścią przepisu art. 39 TRIPS (Porozumienie w sprawie Handlowych Aspektów Praw Własności Intelektualnej) przewidującego, iż ochronie podlegają wyłącznie informacje „mające wartość handlową dlatego, że są poufne”.


Z drugiej strony - co należy mocno podkreślić - przedsiębiorca nie musi wykonywać wyceny lub szacować arytmetyczną wartość informacji. Zgodnie z brzmieniem art. 55 Kodeksu Cywilnego tajemnica przedsiębiorstwa stanowi niematerialny składnik przedsiębiorstwa, służący przedsiębiorcy do realizacji określonych zadań gospodarczych. O jej wartości świadczą więc działania mające zachować ją w poufności. Wartość informacji stanowiącej tajemnicę przedsiębiorstwa nie wynika z jej wartości jako takiej, ale z faktu, iż nie jest ona znana („value must derive specifically from its not being generally known, not just from the value of the information itself”). Podjęcie niezbędnych działań w celu zachowania poufności informacji ma prowadzić do sytuacji, w której chroniona informacja nie może dotrzeć do wiadomości osób trzecich w normalnym toku zdarzeń, bez żadnych specjalnych starań z ich strony.


Tak więc informacja może stanowić tajemnicę, kiedy przedsiębiorca ma wolę, by pozostała ona niedostępna dla pewnych kół odbiorców, konkurentów. Co więcej, wola ta dla innych osób musi być rozpoznawalna. Bez takiej woli, choćby tylko dorozumianej, może ona być nieznana, ale nie będzie tajemnicą.


Wyczerpującą wykładnię w tym względzie dał Sąd Najwyższy w 2000 roku (wyrok z dnia 3 października 2000 r. I CKN 304/00). Według niej informacja „nieujawniona do wiadomości publicznej” to informacja nieznana ogółowi lub osobom, które ze względu na swój zawód są zainteresowane jej posiadaniem. Albo - jak określono w TRIPS - nie jest ogólnie znana lub łatwo dostępna „dla osób z kręgów, które normalnie zajmują się tym rodzajem informacji”. Nie ulega wątpliwości, że zakresem tajemnicy nie mogą być objęte informacje powszechnie znane lub takie, o których treści każdy nimi zainteresowany może się legalnie dowiedzieć.


Informacja nie ujawniona do wiadomości publicznej traci ochronę prawną, gdy każdy konkurent bądź zainteresowany podmiot dowiedzieć się o niej może drogą zwykłą i dozwoloną (pisma fachowe, Internet, towar wystawiony na widok publiczny itp.). Tajemnica - wywodzi dalej SN - nie traci zaś swego charakteru przez to, że wie o niej pewne ograniczone koło osób, zobowiązanych do dyskrecji w tej sprawie, jak pracownicy przedsiębiorstwa lub inne wtajemniczone przez przedsiębiorcę osoby.


Na przedsiębiorcy spoczywa ciężar podjęcia odpowiednich działań organizacyjnych i porządkowych w celu utrzymania danej wiadomości w tajemnicy. Powinien ponadto poinformować pracownika o poufnym charakterze informacji, techniki, urządzenia itp. Konsekwencje niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązku zapewnienia poufności informacji lub powiadomienia zainteresowanego pracownika o tym, że przekazana mu wiadomość jest objęta tajemnicą przedsiębiorstwa, obciążają przedsiębiorcę. Decyzja o utajnieniu poszczególnych informacji nie może wynikać tylko ze swobodnego uznania przedsiębiorcy. Musi istnieć uzasadnione przypuszczenie, że wiadomość nie była jeszcze publicznie znana oraz, że jej ujawnienie zagrażałoby jego istotnym interesom.


Obowiązujące regulacje prawne nie precyzują dokładnie, jakim konkretnie działaniom ochronnym musi być poddana tajemnica przedsiębiorstwa, aby można było traktować ją jako poufną.

W unormowaniach tych mówi się jedynie, że działania te muszą być „odpowiednie” (art. 11 ust. 4 ustawy) lub „rozsądne w danych okolicznościach” (art. 39 ust. 2 TRIPS). Ocena określonych działań jako odpowiednich, czy też rozsądnych w rozumieniu przytoczonych przepisów, może przedstawiać się różnie w zależności od okoliczności konkretnego przypadku.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

S&P Audyt Sp. z o.o.

Podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »