| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Działalność gospodarcza > Wniosek dłużnika o ogłoszenie upadłości likwidacyjnej - uwagi praktyczne

Wniosek dłużnika o ogłoszenie upadłości likwidacyjnej - uwagi praktyczne

Obecna niekorzystna dla przedsiębiorców sytuacja gospodarcza skutkuje koniecznością zgłaszania wniosków o ogłoszenie upadłości likwidacyjnej dłużników. Jednak w wielu wypadkach, ze względu na brak szczegółowej znajomości problematyki postępowania upadłościowego, składane wnioski podlegają zwrotowi, gdyż nie zawierają one wymaganych informacji lub prawidłowo sporządzonych przez kadrę zarządzającą oraz służby księgowe załączników.

Zgodnie z brzmieniem art. 20 p.u.n. wniosek o ogłoszenie upadłości może zgłosić dłużnik lub każdy z jego wierzycieli. Ponadto prawo upadłościowe i naprawcze umożliwia złożenie wniosku:

1) w stosunku do spółki jawnej, spółki partnerskiej, spółki komandytowej oraz spółki komandytowo-akcyjnej - przez każdego ze wspólników odpowiadających bez ograniczenia za zobowiązania spółki;

2) w stosunku do osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - przez każdego, kto ma prawo je reprezentować sam lub łącznie z innymi osobami;

3) w stosunku do przedsiębiorstwa państwowego - także przez organ założycielski;

4) w stosunku do jednoosobowej spółki Skarbu Państwa - także przez ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa;

5) w stosunku do osoby prawnej, spółki jawnej, spółki partnerskiej oraz spółki komandytowej i komandytowo-akcyjnej, będących w stanie likwidacji - każdemu z likwidatorów;

6) w stosunku do osoby prawnej wpisanej do Krajowego Rejestru Sądowego - przez kuratora ustanowionego na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (j.t. Dz.U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186 z późn.zm.);

7) w stosunku do dłużnika, któremu została udzielona pomoc publiczna o wartości przekraczającej 100 000 euro - także przez organ udzielający pomocy.

Legitymację do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, dla sytuacji szczególnych, konkretyzują dodatkowo art. 7, art. 426 ust. 1 i art. 471 ust. 1 p.u.n.

Ogłoszenie upadłości likwidacyjnej dłużnika w odpowiednim czasie leży zarówno w interesie danego przedsiębiorcy, jak i jego wierzycieli. Zasadniczo jednak obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości ciąży na przedsiębiorcy - dłużniku, gdyż wierzyciele zazwyczaj nie są w pełni zorientowani w aktualnej, złej sytuacji finansowo-gospodarczej dłużnika.

Prawo upadłościowe i naprawcze wymaga w art. 21, aby dłużnik w terminie nie dłuższym niż dwa tygodnie od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosił w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Omawiany przepis formułuje więc w sposób bardzo wyraźny moment czasowy, w którym po stronie dłużnika powstaje nakaz ustawowy podjęcia czynności związanej ze złożeniem wniosku.

Warto również wskazać, że jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej (której odrębne przepisy przyznają zdolność prawną), obowiązek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spoczywa na każdym, kto ma prawo reprezentować dłużnika sam lub łącznie z innymi osobami. Regulacja ta ma bardzo istotne znaczenie praktyczne, zwłaszcza w sytuacji istnienia odrębnych stanowisk lub nawet konfliktu w organie zarządzającym przedsiębiorcy, co do konieczności złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

Prawo upadłościowe i naprawcze dozwala więc, aby każdy członek organu zarządzającego przedsiębiorcy, uprawniony jednocześnie do reprezentacji dłużnika, niezależnie od wewnętrznych podziałów kompetencji oraz sposobu reprezentacji (np. także w sytuacji, gdy dla skutecznej reprezentacji spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu), mógł złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości, nawet w sytuacji blokowania tej czynności przez pozostałe osoby wchodzące w skład danego organu zarządzającego.

Żądanie ogłoszenia upadłości jest skutkiem powyższego zarówno prawem, jak i obowiązkiem dłużnika. Nie oznacza to jednak, że w sytuacji zbytniej opieszałości dłużnika, który de facto spełnia przesłanki uzasadniające ogłoszenie jego upadłości, nie ponosi on żadnej odpowiedzialności. Wręcz przeciwnie, zgodnie z art. 21 ust. 3 p.u.n. zarówno dłużnik, jak i osoby uprawnione do reprezentacji dłużnika (np. w przypadku osób prawnych) ponoszą odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną na skutek niezłożenia wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym terminie. Trzeba przy tym zaznaczyć, że wniosek musi być złożony w pełni skutecznie, gdyż wniosek, który został zwrócony przez sąd, nie wywołuje żadnych skutków prawnych, a więc nie zwalnia z opisanej wyżej odpowiedzialności.

Przykładowo można również wskazać art. 586 kodeksu spółek handlowych (k.s.h.), na podstawie którego członek zarządu spółki lub jej likwidator niezgłaszający wniosku o ogłoszenie upadłości spółki handlowej, pomimo powstania warunków uzasadniających według właściwych przepisów upadłość tej spółki, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Już tylko z uwagi na powyższe unormowania warto więc uzmysłowić sobie wagę terminowego i skutecznego złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości likwidacyjnej, dla uniknięcia odpowiedzialności zarówno na gruncie cywilnym, jak i prawa karnego. Świadomość sytuacji finansowej, prawnej i gospodarczej, w jakiej znajduje się dany przedsiębiorca, zawsze powinna istnieć w organie zarządzającym oraz w podległych mu służbach finansowo-księgowych. Z tych też względów osoby pełniące określone funkcje zarządcze ponoszą tak daleko posuniętą odpowiedzialność.

Sądem właściwym do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości jest sąd rejonowy - sąd gospodarczy właściwy dla zakładu głównego przedsiębiorstwa dłużnika (art. 18 i 19 p.u.n.). Wydaje się, że samo wprowadzone przez ustawę pojęcie zakładu głównego powinno być definiowane zawsze w ujęciu konkretnego rodzaju działalności prowadzonej przez dłużnika oraz jego struktury organizacyjnej (np. w zależności od tego, czy dłużnikiem jest przedsiębiorca będący osobą fizyczną, czy też spółka prawa handlowego).

Jeżeli natomiast dany dłużnik ma swoje zakłady w obszarach właściwości różnych sądów, a trudno byłoby ustalić, który z nich jest zakładem głównym, to właściwy jest każdy z tych sądów. Praktycznie warto wziąć tu pod uwagę, z którego zakładu sprawowany jest faktyczny zarząd nad działalnością gospodarczą, gdzie prowadzona jest rachunkowość i przechowywana dokumentacja - zwłaszcza księgi handlowe, bądź też ewentualnie przyjąć za zakład główny ośrodek największy powierzchniowo, zatrudniający najwięcej pracowników lub skupiający najszerszy majątek dłużnika.

Dodatkowe unormowanie wprowadza art. 19 ust. 3 p.u.n. stwierdzając, że w przypadku gdy dłużnik nie ma przedsiębiorstwa na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, właściwy jest sąd miejsca zamieszkania lub siedziby dłużnika. natomiast gdy dłużnik nie ma w Rzeczypospolitej Polskiej miejsca zamieszkania albo siedziby, właściwy jest sąd, w którego obszarze znajduje się majątek dłużnika.

Wniosek o ogłoszenie upadłości (niezależnie od tego, czy składany jest przez dłużnika, czy też przez wierzyciela lub inny uprawniony podmiot) powinien czynić zadość formie przewidzianej dla pism procesowych, gdyż postępowanie upadłościowe jest de facto formą postępowania sądowego.

Szczegółowe dane, jakie powinny być zawarte we wniosku o ogłoszenie upadłości oraz wymagane załączniki i oświadczenia opisane zostały w art. 22, 23, 24 i 25 p.u.n. Stosownie do wymienionych przepisów wniosek o ogłoszenie upadłości powinien bezwzględnie zawierać:

1) oznaczenie dłużnika (przedsiębiorcy stawianego w stan upadłości), imię i nazwisko dłużnika, jego nazwę albo firmę, miejsce zamieszkania albo siedzibę, a gdy dłużnikiem jest spółka osobowa lub osoba prawna - reprezentantów spółki lub osoby prawnej i likwidatorów, jeżeli są ustanowieni, a ponadto w przypadku spółki - imiona i nazwiska oraz miejsce zamieszkania wspólników odpowiadających za zobowiązania spółki bez ograniczenia;

2) oznaczenie miejsca, w którym znajduje się przedsiębiorstwo lub inny majątek dłużnika, przy czym należy tu wskazać wszystkie znane podmiotowi składającemu wniosek miejsca położenia majątku dłużnika (co w konsekwencji może znacznie ułatwić i przyśpieszyć czynności procesu upadłościowego);

3) wskazanie okoliczności, które uzasadniają wniosek i ich uprawdopodobnienie, przy czym zasadniczo wnioskodawca zobowiązany jest określić, która z przesłanek ogłoszenia upadłości dotyczy konkretnego dłużnika oraz wskazać poszczególne okoliczności potwierdzające dany stan faktyczny;

4) informację, czy dłużnik jest uczestnikiem systemu płatności lub systemu rozrachunku papierów wartościowych w rozumieniu ustawy z 24 sierpnia 2001 r. o ostateczności rozrachunku w systemach płatności i systemach rozrachunku papierów wartościowych oraz zasadach nadzoru nad tymi systemami (Dz.U. Nr 123, poz. 1351 z późn.zm.) - przy czym informacji takiej nie ma obowiązku podawać składający wniosek wierzyciel (art. 22 ust. 3 p.u.n.);

5) informację, czy dłużnik jest spółką publiczną w rozumieniu przepisów ustawy z 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz.U. Nr 184, poz. 1539).

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Waldemar Żuchowski

Doradca podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »