| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Działalność gospodarcza > Gospodarowanie odpadami - obowiązki przedsiębiorców

Gospodarowanie odpadami - obowiązki przedsiębiorców

Od 1 stycznia 2009 r. obowiązują nowe przepisy w ustawie o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym1, nakładające na przedsiębiorców obowiązek przekazywania informacji i informowania o kosztach gospodarowania odpadami (nazywane w praktyce KGO) pochodzącymi z zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego2. Dotyczy to np. sprzedawców telewizorów, odkurzaczy, żelazek, mikrofalówek itd.

Kilka słów należy poświęcić okolicznościom, jakie powinien brać pod uwagę wojewódzki inspektor ochrony środowiska przy wymierzaniu kary pieniężnej. Ustawodawca wskazał, że przy określaniu wymiaru tego rodzaju sankcji należy brać pod uwagę następujące okoliczności:

- stopień szkodliwości czynu,

- zakres naruszenia,

- dotychczasową działalność podmiotu.

Moim zdaniem można się pokusić o podział powyższych okoliczności na dwie grupy. Pierwsza przypomina te, które się składają na ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu oraz zakres naruszenia. Są one podobne konstrukcyjnie do stopienia społecznej szkodliwości czynu, które to pojęcie zostało objaśnione w art. 115 § 2 kodeksu karnego. Zgodnie z tym artykułem przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu sąd bierze pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia.

Przenosząc to objaśnienie na grunt ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, należy podać w wątpliwość potrzebę wyodrębnianie obok „stopnia szkodliwości czynu” - „zakresu naruszenia”. „Stopień naruszenia” mieści się bowiem w pojęciu „społecznej szkodliwości czynu”.

Przez stopień szkodliwości czynu należałoby rozumieć w szczególności ilość, rodzaj i charakter sprzętu, co do którego nie przekazano informacji o KGO albo nie poinformowano nabywców o KGO.

Sięgając przez daleką analogię do orzecznictwa na gruncie kodeksu karnego, należy przyjąć za uzasadnione stanowisko, że nie jest wystarczające ogólnikowe powołanie się na te okoliczności5 (np. że ilość jest znaczna), ale należy wykazać szczegółowo na te okoliczności np. przez wskazanie konkretnej ilości.

Druga grupa okoliczności to dotychczasowa działalność podmiotu. Ustawodawca nie wskazuje, jakie znaczeniem ma mieć dla wymiaru kary pieniężnej dotychczasowa działalność podmiotu, ale nie budzi wątpliwości, że działalność taka powinna być negatywnie oceniana przez podwyższenie takiego wymiaru, jeżeli dany podmiot po raz kolejny dopuszcza się tego rodzaju deliktu. Jeżeliby snuć odlegle porównanie, można mówić o swego rodzaju „recydywie”, czyli powrocie do popełnienia czynu negatywnie ocenianego przez ustawodawcę i zagrożonego sankcją.

Nie negując potrzeby prawnej ingerencji w sferę działań dotyczących ochrony środowiska, należy zgłosić następujące zastrzeżenia (obiter dicta). Środki, jakie zostały wprowadzone na mocy obecnej nowelizacji, są - można powiedzieć - radykalne, w szczególności w porównaniu z odpowiedzialnością wykroczeniową. Warto bowiem wskazać, że w ustawie o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym znajdują się również przepisy o odpowiedzialności za wykroczenia (np. za mieszczanie zużytego sprzęt łącznie z innymi odpadami - zob. art. 74 ustawy).

Dla porównania należy wskazać, że grzywna może być obecnie wymierzona w wysokości do 5000 złotych zgodnie z art. 24 ustawy z 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń6. Kara pieniężna może być zaś wymierzona w wysokości od 5000 do 2 000 000 zł.

Oznacza to, iż organ wydający decyzję ma szeroki zakres miarkowania wysokości kary pieniężnej. Jest przy tym mniej związany okolicznościami dotyczącymi wymiaru kary niż sąd wymierzający grzywnę za wykroczenie.

Wydaje się więc, iż ustawodawca posłużył się środkami nieproporcjonalnymi w stosunku do wystarczających do osiągnięcia zamierzonego celu, co może budzić poważne wątpliwości przyjętych rozwiązań nawet natury konstytucyjnej, a to wymaga już odrębnych rozważań.

dr Bartosz Draniewicz

radca prawny, Kancelaria Adwokacko-Radcowska B.Draniewicz i W.Peterek s.c. w Warszawie

 

1 Ustawa z 29 lipca 2005 r. (Dz.U. Nr 180, poz. 1495).

2 Zmiany wprowadzone na mocy ustawy z 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 223, poz. 1464).

3 Przez taką umowę ustawodawca rozumie m.in. umowy najmu, dzierżawy, leasingu i pożyczki.

4 www.mos.gov.pl.

5 Por. wyrok SN z 8 lutego 1984 r. (sygn. Akt V KRN 2/84, OSNPG 1984, nr 6, poz. 51).

6 Dz.U. Nr 12, poz. 114.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Katarzyna Przyborowska

Radca Prawny

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »