| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Moja firma > Działalność gospodarcza > Jak przygotować wzorzec umowny zgodnie z prawem

Jak przygotować wzorzec umowny zgodnie z prawem

Kiedy umowa zawierana z konsumentem staje się wzorcem umownym? Jakie są różnice między umową a wzorcem umownym?

Z jakimi aktami prawnymi musi zapoznać się przedsiębiorca przed stworzeniem takiego wzorca umownego?

Podstawowym aktem prawnym jest kodeks cywilny. Jego lektura powinna dostarczyć przedsiębiorcy wniosków nie tylko na temat treści wzorca umownego, w tym postanowień, których umieszczać tam nie można, lecz także zapoznać go z innymi zasadami dotyczącymi wzorców, jak choćby sposobem dostarczania wzorca konsumentowi czy wydawania go w trakcie trwania stosunku umownego o charakterze ciągłym. A są to kwestie niezwykle istotne, gdyż niejednokrotnie dzieje się tak, że przedsiębiorca próbuje wmówić konsumentowi, iż jest on zobligowany do określonego zachowania na mocy wzorca, mimo że wzorzec ten nie został prawidłowo konsumentowi dostarczony, a zatem go nie obowiązuje. Poza tym warto, by każdy przedsiębiorca zapoznał się też z przepisami innych ustaw, o których już była mowa, ponieważ i one zawierają szczegółowe postanowienia dotyczące wzorców umownych. Z praktycznego punktu widzenia dobrze byłoby także, aby przedsiębiorca sprawdził w rejestrze klauzul niedozwolonych - dostępnym w wersji elektronicznej na stronach internetowych prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - czy postanowienia, które zamierza zamieścić we wzorcu, nie zostały w przeszłości uznane za sprzeczne z prawami konsumentów.

Kiedy wzorzec umowny może trafić do rejestru klauzul niedozwolonych i jakie są tego konsekwencje?

Wzorzec jako taki nie trafia do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Mogą tam trafić jedynie poszczególne jego klauzule. Dzieje się tak wówczas, kiedy Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (SOKiK), będący sądem właściwym w tych sprawach, uzna - w rezultacie wniesienia powództwa przez konsumenta, prezesa UOKiK, powiatowego (miejskiego) rzecznika konsumentów lub organizacji społecznej chroniącej interesy konsumentów - iż określone postanowienia wzorca są sprzeczne z prawami konsumentów. Po uprawomocnieniu się takiego wyroku jego odpis trafia do prezesa UOKiK, który jest organem odpowiedzialnym za prowadzenie rejestru i dokonywanie w nim stosownych wpisów. Obecnie w rejestrze figuruje już niemal 1,5 tys. klauzul, co jest o tyle istotne, że ich obecność tam znacznie ułatwia dochodzenie swoich roszczeń innym konsumentom w podobnych sprawach.

Jakie kary mogą zostać nałożone na przedsiębiorcę, który łamie prawa konsumentów, i jaki organ je wymierza?

Jeśli pojęcie kary rozumieć wąsko, czyli jako karę wymierzaną przez organ administracyjny, to w przypadku łamania praw konsumenckich wymierza ją prezes UOKiK. Stoi on jednak na straży zbiorowych, a nie indywidualnych interesów konsumentów, co oznacza, iż podejmowane przez niego działania mają chronić interes publiczny, nie zaś interes pojedynczego konsumenta. Co więcej, ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów przewiduje, iż nawet suma indywidualnych interesów konsumentów nie stanowi jeszcze interesu publicznego. A zatem o ewentualnym wszczęciu odpowiedniego postępowania przeciw przedsiębiorcy decyduje wyłącznie prezes UOKiK w zależność od tego, czy uzna on, iż działania takiego przedsiębiorcy mogą potencjalnie godzić w interes publiczny. Takie ukształtowanie administracyjnoprawnego modelu ochrony interesów konsumenckich jest o tyle istotne, że teoretycznie konsument nie ma możliwości złożenia donosu na przedsiębiorcę, co zobowiązywałoby prezesa UOKiK do wyjaśnienia sprawy. Oczywiście, istnieje prawdopodobieństwo, iż po otrzymaniu wielu skarg na daną firmę prezes UOKiK przyjrzy się jej praktykom, niemniej formalnie nie ma on takiego obowiązku, dopóki sam nie stwierdzi, iż jest to wskazane. Jeżeli już natomiast dojdzie do wszczęcie postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wówczas za stosowanie takich praktyk - w tym chociażby za umieszczanie we wzorcach umów zakazanych postanowień - prezes UOKiK może nałożyć na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości do 10 proc. przychodu osiągniętego przez przedsiębiorcę w roku poprzedzającym rok nałożenia kary. Mogą więc to być kary sięgające nawet milionów złotych, o czym przedsiębiorcy powinni pamiętać przy tworzeniu wzorców umownych.

reklama

Narzędzia przedsiębiorcy

POLECANE

Dotacje dla firm

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Pomysł na biznes

Eksperci portalu infor.pl

Marzec Małgorzata

Specjalista ds. HR i PR

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »