Źródło: Poradnik Gazety Prawnej Nr 010/2007 z dnia 2007-03-13
- Spółka, uwzględniając żądanie spadkobiercy, powinna wykonać wszystkie związane z przekształceniem obowiązki.
Ogólnie o odpowiedzialności
Warto podkreślić, że wspólnicy spółki przekształcanej
odpowiadają za zobowiązania spółki powstałe przed dniem
przekształcenia na dotychczasowych zasadach przez trzy lata, licząc
od tego dnia. Ma to takie znaczenie, że - jak już wiemy -
komandytariusz jest uprzywilejowany w swym obciążeniu długami
spółki. Prawo chroni w ten sposób interesy
osób trzecich, które niekoniecznie muszą być świadome
zachodzących w firmie procesów. Jak wskazał SA w Warszawie w
wyroku z 21 grudnia 2006 r. (sygn. akt VI ACa 565/06, Rejent z 2006
r. nr 12, poz. 193): nie za każde zobowiązanie
przekształcanej spółki osobowej odpowiadają dawni
wspólnicy, zależy to bowiem od rodzaju kontraktu. Zasadniczą
kwestią jest moment powstania długu. Wskazana
odpowiedzialność ma charakter subsydiarny, co jest cechą
charakterystyczną spółki jawnej. Każdy wspólnik
odpowiada za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym
swoim majątkiem solidarnie z pozostałymi wspólnikami oraz ze
spółką. Prawo zawiera jednak zastrzeżenie, iż wierzyciel
spółki może prowadzić egzekucję z majątku wspólnika w
przypadku, gdy egzekucja z majątku spółki okaże się
bezskuteczna. Innymi słowy, odpowiedzialność wspólnika
polega na tym, że w pierwszej kolejności odpowiada spółka, a
dopiero wtedy, gdy z jej majątku nie uda się zaspokoić wierzyciela
- jej wspólnicy. Taka konstrukcja nie stanowi jednak
przeszkody do wniesienia powództwa przeciwko
wspólnikowi, zanim egzekucja z majątku spółki okaże
się bezskuteczna. Oczywiście przy wskazanym przekształceniu w
trybie art. 583 k.s.h. omówione zasady znajdą tylko
ograniczone zastosowanie, warto jednak wiedzieć, że spółki
osobowe tylko na zewnątrz są monolitem, jeśli chodzi o zadłużenie,
natomiast stosunki wewnętrzne bywają już bardzo pogmatwane. Zadania
nie ułatwia też ich tzw. ułomna osobowość prawna - są podmiotami
praw i obowiązków, ale tylko w pewnym wyznaczonym przez
prawo zakresie (pełną osobowością cieszą się w polskim prawie tylko
spółki z o.o. i akcyjne).
Adam Malinowski





